ელექტრომობილი ჩინეთიდან: ბატარეა, რესურსი და დატენვა
ელექტრომობილში ბატარეა ყველაზე ძვირი კვანძია - მისი ღირებულება მანქანის ფასის მესამედსაც აღწევს. ამიტომ მეორადი ელექტრომობილის შერჩევისას სწორედ მისი მდგომარეობაა მთავარი, და არა გარბენი ან სალონის იერსახე.
ორი ტიპი: LFP და NMC
ჩინურ ბაზარზე ორი ძირითადი ქიმიაა:
- LFP (ლითიუმ-რკინა-ფოსფატი) - უფრო ხანგამძლეა, ნაკლებად კარგავს ტევადობას და უსაფრთხოა. სამაგიეროდ ცივ ამინდში მარაგი უფრო მკვეთრად ეცემა. BYD ამ ტიპს იყენებს.
- NMC (ნიკელ-მანგანუმ-კობალტი) - მეტ მარაგს იძლევა იმავე წონაზე და ზამთარში უკეთ იქცევა, თუმცა წლების განმავლობაში ტევადობას უფრო სწრაფად კარგავს.
არცერთი არ არის "უკეთესი" - მნიშვნელოვანია, იცოდეთ, რომელი გაქვთ და რას ელოდოთ.
რესურსის დაკარგვა
ბატარეა ტევადობას თანდათან კარგავს. პირველ წლებში ვარდნა უფრო შესამჩნევია, შემდეგ პროცესი ნელდება. სამ-ოთხწლიან ავტომობილზე საწყისი ტევადობის 90%-ს ზემოთ შენარჩუნება კარგ მაჩვენებლად ითვლება.
მთავარი, რაც უნდა შემოწმდეს, არის SOH (State of Health) - ბატარეის ჯანმრთელობის მაჩვენებელი პროცენტებში. ის ავტომობილის დიაგნოსტიკიდან იკითხება. ჩვენ მას ყოველ ელექტრომობილზე ვამოწმებთ შეძენამდე.
რატომ ეცემა მარაგი ზამთარში
ცივ ამინდში ორი რამ ხდება: ბატარეის ქიმიური აქტივობა ნელდება, და სალონის გათბობა ენერგიას პირდაპირ ბატარეიდან იღებს - ბენზინის მანქანისგან განსხვავებით, სადაც სითბო ძრავის გვერდითი პროდუქტია.
შედეგად ზამთარში რეალური მარაგი დეკლარირებულზე 20-30%-ით ნაკლებია. ეს ნორმაა და გაუმართაობას არ ნიშნავს. თუ ავტომობილს თბოტუმბო (heat pump) აქვს, ვარდნა შესამჩნევად ნაკლებია - ეს პარამეტრი კომპლექტაციის შერჩევისას ღირს გადამოწმება.
დეკლარირებული მარაგი
ჩინურ განცხადებებში მარაგი ხშირად CLTC სტანდარტით იწერება. ეს ციკლი ოპტიმისტურია - რეალური მაჩვენებელი დაახლოებით 25-30%-ით დაბალია. ევროპულ WLTP-სთან შედარებით CLTC-ის ციფრი დაახლოებით 15%-ით მაღალია.
ანუ თუ განცხადებაში 600 კმ წერია CLTC-ით, ზაფხულში რეალურად 430-450 კმ-ს უნდა ელოდოთ, ზამთარში კი 330-360 კმ-ს.
დატენვა საქართველოში
ქალაქში სწრაფი დამტენების ქსელი თანდათან ფართოვდება, თუმცა რეგიონებში ჯერ კიდევ იშვიათია. თუ ხშირად მოძრაობთ თბილისის გარეთ, ან EREV ჰიბრიდი აჯობებს, ან წინასწარ დაგეგმეთ მარშრუტი დამტენების მიხედვით.
სახლის დატენვისთვის საკმარისია ჩვეულებრივი 220V ქსელი, თუმცა სრული დატენვა 8-12 საათს მოითხოვს. სპეციალური wallbox ამ დროს 4-6 საათამდე ამცირებს.
რა შევამოწმოთ ყიდვამდე
- SOH მაჩვენებელი - 90%-ზე მაღალი სასურველია
- ბატარეის ტიპი (LFP თუ NMC) და ტევადობა kWh-ში
- თბოტუმბოს არსებობა
- სწრაფი დატენვის მაქსიმალური სიმძლავრე
- რამდენჯერ იყო სწრაფად დატენილი - ხშირი სწრაფი დატენვა რესურსს ამცირებს
ეს ხუთივე პარამეტრი ჩვენს შემოწმებაში შედის და ანგარიშში გამოგიგზავნით შეძენამდე.